C45 czy CF53 – która stal lepsza do hartowania?
W świecie obróbki metali i produkcji części maszyn wybór odpowiedniej stali ma ogromne znaczenie. Dwa popularne gatunki, z którymi często spotykają się konstruktorzy i technolodzy, to C45 i CF53. Obie można poddawać hartowaniu, ale różnią się składem chemicznym, twardością oraz zakresem zastosowań. W tym artykule przybliżamy ich właściwości i podpowiadamy, kiedy lepiej wybrać stal C45, a kiedy stal CF53.
Stal C45 – uniwersalna i łatwa w obróbce
Stal C45 (1.0503) to klasyczna stal konstrukcyjna węglowa.
-
Zawartość węgla wynosi 0,42–0,50%, co zapewnia jej umiarkowaną hartowność.
-
Można ją hartować w temperaturze 820–860°C, a następnie chłodzić w oleju lub wodzie.
-
Po hartowaniu osiąga twardość ok. 50–55 HRC.
-
Aby zredukować kruchość, stosuje się proces odpuszczania w zakresie 200–600°C – temperatura zależy od tego, czy chcemy uzyskać większą twardość, czy większą udarność.
Zastosowanie stali C45:
-
wały, sworznie, tuleje, koła zębate, elementy mechaniczne średnio obciążone,
-
dobra skrawalność i możliwość spawania (z podgrzewaniem) sprawiają, że jest często wybierana w warsztatach i zakładach produkcyjnych.
Stal CF53 – wysoka twardość i odporność na ścieranie
Stal CF53 (1.3505, 170Cr53) to już inna liga – to stal łożyskowa.
-
Zawartość węgla wynosi 0,95–1,10%, a dodatkowy chrom (1,3–1,6%) poprawia hartowność i odporność na ścieranie.
-
Hartuje się ją w temperaturze 830–860°C, zwykle chłodząc w oleju.
-
Po hartowaniu i niskim odpuszczaniu (150–200°C) osiąga twardość 60–64 HRC.
Zastosowanie stali CF53:
-
bieżnie łożysk, kulki i wałeczki, rolki, prowadnice, elementy narażone na intensywne zużycie,
-
nie stosuje się jej do spawania – jest trudna w obróbce i krucha w stanie zahartowanym, ale niezastąpiona tam, gdzie liczy się wytrzymałość powierzchniowa.
C45 vs CF53 – szybkie porównanie
| Właściwość | C45 | CF53 |
|---|---|---|
| Zawartość węgla | 0,42–0,50 % | 0,95–1,10 % |
| Dodatki stopowe | brak | Cr 1,3–1,6 % |
| Hartowność | średnia (do ok. 40–50 mm) | bardzo wysoka |
| Twardość po hartowaniu | 50–55 HRC | 60–64 HRC |
| Spawalność | średnia | bardzo trudna |
| Zastosowania | części maszyn, wały, tuleje | łożyska, kulki, elementy precyzyjne |
Którą stal wybrać?
-
Jeśli potrzebujesz uniwersalnej stali konstrukcyjnej do elementów o średnim obciążeniu, łatwiejszej w obróbce i tańszej – wybierz C45.
-
Jeśli kluczowa jest wysoka twardość, odporność na ścieranie i długowieczność elementu, a cena i trudniejsza obróbka nie stanowią problemu – postaw na CF53.
Podsumowanie
Zarówno C45, jak i CF53 to stale nadające się do hartowania, ale o zupełnie innym przeznaczeniu. C45 sprawdzi się w klasycznych częściach maszyn, natomiast CF53 jest idealna do produkcji łożysk i elementów wymagających ekstremalnej odporności na zużycie. Ostateczny wybór zależy więc od tego, czy stawiasz na uniwersalność i łatwość obróbki, czy na maksymalną twardość i żywotność.